หน้าหลัก >> บริการออนไลน์ (e-services) >> เมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน >> ระบบ LA21 & Green City >> จำนวนผู้เข้าชม: 7,853 ความเป็นมา

ระบบ LA21 & Green City - ความเป็นมา

กิจกรรมส่งเสริมท้องถิ่นน่าอยู่สู่สังคมสีเขียวและสิ่งแวดล้อมเมืองยั่งยืน (Local Agenda 21: LA 21 & Green City ; GC)

          การพัฒนาที่ขาดความสมดุลทางด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมส่งผลกระทบต่อสภาวะสิ่งแวดล้อม และการดำรงชีวิตของมนุษย์ในปัจจุบันทั้งใน ระดับโลก ระดับประเทศ จนถึงระดับชุมชน แผนปฏิบัติการ 21 (Agenda 21) ซึ่งถือว่าเป็นแผนแม่บทของโลกว่าด้วยการพัฒนาที่สมดุลและยั่งยืน โดยองค์การสหประชาติได้ส่งต่อแนวคิดแก่ประเทศสมาชิก รวมทั้งประเทศไทย นำสู่การปฏิบัติโดยลำดับและในการประชุม Rio+20 ในปีงบประมาณ 2555 ได้เน้นย้ำให้ประเทศสมาชิก สานต่อและนำประเด็นการพัฒนาเศรษฐกิจสีเขียว (Green Economy) เป็นธงนำทางในการพัฒนาประเทศ การสร้างความตระหนักและปลูกจิตสำนึกแก่ประชาชน โดยการส่งเสริมบทบาทภาคี ทุกภาคส่วนในสังคมให้เข้ามามีส่วนร่วมในการขับเคลื่อนชุมชนและท้องถิ่นของตนเองสู่สังคมสีเขียวที่ยั่งยืน โดยมุ่งเน้นคนเป็นศูนย์กลางของการพัฒนาอย่างยั่งยืน

          ปัจจุบันประเทศไทยมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จำนวน 7,852 แห่ง ประกอบด้วย เทศบาล จำนวน 2,441 แห่ง องค์การบริหารส่วนจังหวัด จำนวน 76 แห่ง องค์การบริหารส่วนตำบล จำนวน 5,333 แห่ง กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม ได้นำแนวทางการพัฒนาอย่างยั่งยืนซึ่งยึดหลักการพัฒนาแบบบูรณาการที่เป็นองค์รวม มีคนเป็นศูนย์กลางการพัฒนาและนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเป็นหลักคิดในการดำเนินงานซึ่งสอดคล้องกับแนวทางตามยุทธศาสตร์การพัฒนาแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 12 ของประเทศ ที่มุ่งเน้นการพัฒนาเมืองศูนย์กลางของจังหวัด (1 จังหวัด 1 เมืองน่าอยู่) ให้บรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่อย่างทั่วถึงครอบคลุม 76 จังหวัด ทั่วประเทศไทย นับตั้งแต่ปี 2547 จนถึงปัจจุบันมีภาคีต่างๆ เข้าร่วมดำเนินโครงการส่งเสริมท้องถิ่นสู่สังคมสีเขียว (LA 21) กับกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม ประกอบด้วย องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น(เทศบาล อบต. อบจ.) และพหุภาคีร่วมดำเนินงาน ได้แก่ สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด สำนักงานสิ่งแวดล้อมภาค สถาบันการศึกษา องค์กรภาคเอกชน ฯลฯ รวมพื้นที่ดำเนินงาน จำนวน 208 แห่ง กระจายอยู่ทั่วประเทศและนำร่องขับเคลื่อนจังหวัดต้นแบบสิ่งแวดล้อมยั่งยืน รวม 6 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดสกลนคร สตูล ลำปาง ขอนแก่น สงขลา และระยอง เพื่อร่วมมือกันขับเคลื่อนการดำเนินงานโครงการ/กิจกรรมต่างๆ เช่น การลดมลพิษและของเสีย คัดแยกขยะจากครัวเรือนและชุมชน สร้างคุณภาพสิ่งแวดล้อมที่ดี (อนุรักษ์ป่า ป่าชายเลน เพิ่มพื้นที่สีเขียวในชุมชน เป็นต้น) ส่งเสริมการดำเนินชีวิตประจำวันแบบเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม รวมทั้งร่วมกันบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุลและยั่งยืน โดยใช้กลไกการมีส่วนร่วมของพหุภาคีทุกภาคส่วนในชุมชนและท้องถิ่นเป็นเครื่องมือสำคัญในการดำเนินงานเสริมสร้างและยกระดับการมีส่วนร่วมในทุกขั้นตอนของการดำเนินงานตั้งแต่ ร่วมคิดร่วมวางแผน ร่วมตัดสินใจแก้ปัญหา ร่วมลงมือปฏิบัติ ร่วมรับประโยชน์ ร่วมถอดบทเรียนและติดตามประเมินผล ผ่านเวทีแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และเสริมสร้างประสบการณ์ร่วมกันอย่างต่อเนื่อง และเชื่อมโยงความร่วมมือกันเป็นเครือข่ายส่งเสริมเมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน (Local Agenda ; 21 & Green City ; GC) และมีพหุภาคีร่วมดำเนินงานทั้งในระดับภาค ระดับประเทศ และระดับภูมิภาคอาเซียน เพื่อยกระดับการพัฒนาท้องถิ่น ที่มีพลังร่วมขับเคลื่อนสู่สังคมสีเขียวและสิ่งแวดล้อมเมืองยั่งยืน (Green City) อย่างเป็นรูปธรรม

          โดยกลไกของการขับเคลื่อนงาน มีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่สมัครเข้าร่วมโครงการเป็นหน่วยงานหลักในการจัดสรรงบประมาณ และขับเคลื่อนกิจกรรมในพื้นที่ด้วยตนเอง กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อมเป็นหน่วยงานวิชาการที่แปลงนโยบายการพัฒนาที่ยั่งยืนสู่การปฏิบัติ สนับสนุนวิชาการและงบประมาณสร้างความเข้มแข็งให้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เครือข่ายและพหุภาคีทุกภาคส่วนในระดับประเทศและระดับภูมิภาค รวมทั้งได้พัฒนากลไกและเครื่องมือที่ได้มาตรฐานและส่งต่อแนวคิดให้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสู่การปฏิบัติที่เป็นรูปธรรม เพื่อให้ประชาชน ชุมชน ท้องถิ่นและสังคมปรับเปลี่ยนวิถีการดำเนินชีวิตประจำวันและพฤติกรรมการบริโภคสู่สังคมสีเขียวที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และยกระดับสู่การเป็นชุมชนท้องถิ่นน่าอยู่และสิ่งแวดล้อมเมืองยั่งยืนตามแนวทางการพัฒนาอย่างยั่งยืน และหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ซึ่งเป็นการพัฒนาที่มีความสมดุลทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม


 วัตถุประสงค์

          1. เพื่อเสริมสร้างศักยภาพชุมชน ท้องถิ่นให้ร่วมมือกันขับเคลื่อนการดำเนินโครงการ/กิจกรรมต่างๆ ส่งเสริมการดำเนินชีวิตประจำวันแบบเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และพฤติกรรมการบริโภคสีเขียว รวมทั้งร่วมมือกันบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของท้องถิ่นอย่างสมดุลและยั่งยืน
          2. เพื่อพัฒนารูปแบบและกลไกการพัฒนาท้องถิ่นสู่เมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน ( Green City ) โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วม
          3. เพื่อเสริมสร้างเครือข่ายการพัฒนาท้องถิ่นให้เกิดพลังการขับเคลื่อนสู่สังคมสีเขียวและเมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน
          4. เพื่อเผยแพร่รูปแบบ แนวคิดและองค์ความรู้การพัฒนาที่ยั่งยืนสู่สาธารณะ ทั้งในระดับภาค และประเทศ


 ขอบเขตการดำเนินงาน

          กิจกรรมส่งเสริมท้องถิ่นน่าอยู่สู่สังคมสีเขียว และสิ่งแวดล้อมเมืองยั่งยืนมีขอบเขตการดำเนินงาน ดังนี้
          1. กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม
                 1) สร้างความเข้าใจแนวทางการดำเนินงานแก่ อปท. ทสจ. สสภ. และภาคีที่เกี่ยวข้อง
                 2) ให้องค์ความรู้ด้านการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมท้องถิ่น แก่ เจ้าหน้าที่ อปท. แกนนำทุกระดับ
                 3) จัดประชุมเครือข่ายระดับภาค/ประเทศเพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และประสบการณ์ระหว่างกัน
                 4) นิเทศงาน ติดตามประเมินผล ให้คำปรึกษาแนะนำ และเป็นพี่เลี้ยงโครงการ/เครือข่าย GC 4 ภาค (ภาคเหนือ ภาคกลาง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคใต้)
                 5) ขยายแนวคิด และเผยแพร่ผลการดำเนินงาน แก่ อปท. พื้นที่ต่างๆทั่วทั้งประเทศ โดยการจัดประชุมระดับประเทศ และผ่านช่องทางต่าง ๆ
          2. สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด และสำนักงานสิ่งแวดล้อมภาค
                 1) เชิญชวน และสร้างความเข้าใจแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นใหม่ที่สนใจสมัครเข้าร่วมกิจกรรม
                 2) ลงพื้นที่ประสาน ติดตาม และเป็นที่ปรึกษา พี่เลี้ยงในระดับพื้นที่ ให้คำแนะนำในการดำเนินงาน แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น/เครือข่าย GC 
                 3) เข้าร่วมเป็นวิทยากรประจำกลุ่มให้คำแนะนำในการจัดทำแผนปฏิบัติการท้องถิ่น/แผนพัฒนาท้องถิ่นสู่เมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน
                 4) เป็นวิทยากร ส่งเสริมให้ท้องถิ่นเกิดการขับเคลื่อนกิจกรรมตามแผนงาน/โครงการท้องถิ่น ที่ได้จากการจัดทำแผนปฏิบัติการท้องถิ่น อย่างน้อย 1 กิจกรรม
                 5) สร้างความเข้มแข็ง แก่ เครือข่ายระดับภาค และระดับจังหวัด
                 6) เข้าร่วมประชุม สัมมนา และอบรม ที่กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม จัดขึ้นในกิจกรรมส่งเสริมพัฒนาศักยภาพองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน โดยการมีส่วนร่วมของภาคีทุกภาคส่วน
                 7) จัดทำรายงานผลการดำเนินงาน
          3. องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
                 1) จัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น/แผนปฏิบัติการท้องถิ่นอย่างมีส่วนร่วม ตามหลักการพัฒนาที่ยั่งยืน และหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
                 2) สร้างผู้นำการเปลี่ยนแปลง (Change Agent, CA)
                 3) ขับเคลื่อนการดำเนินโครงการ/กิจกรรม
                 4) ถอดบทเรียน และประเมินตนเอง
                 5) ยกระดับการมีส่วนร่วม พัฒนาท้องถิ่นสู่มาตรฐานการจัดการเมืองสิ่งแวดล้อมยั่งยืน4 องค์ประกอบ ได้แก่ เมืองอยู่ดี คนมีสุข สิ่งแวดล้อมยั่งยืน เมืองแห่งการเรียนรู้ และการบริหารจัดการที่ดี  และเป็นต้นแบบท้องถิ่นน่าอยู่อย่างยั่งยืนและขับเคลื่อนไปสู่สังคมสีเขียว


ผลการที่คาดว่าจะได้รับ

          1. ชุมชน ท้องถิ่นที่เข้าร่วมกิจกรรมเกิดการปรับเปลี่ยนวิถีการดำเนินชีวิตประจำวันและการบริโภคแบบเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของท้องถิ่นอย่างสมดุลและยั่งยืน
          2. มีเครือข่ายการพัฒนาที่ยั่งยืน สามารถขับเคลื่อนท้องถิ่นสู่สังคมสีเขียวและสิ่งแวดล้อมเมืองยั่งยืน
          3. ท้องถิ่นได้รับการพัฒนา ต่อยอด เสริมสร้าง กลไกการดำเนินงาน พัฒนายกระดับเป็นต้นแบบ ชุมชน ท้องถิ่นน่าอยู่อย่างยั่งยืน และก้าวสู่สังคมสีเขียวโดยการมีส่วนร่วมของพหุภาคีทุกภาคส่วน
          4. ได้รูปแบบ แนวคิด และองค์ความรู้การพัฒนาสังคมสีเขียวที่ยั่งยืน เผยแพร่ และถ่ายทอดสู่สมาชิกเครือข่าย Green City (GC) และสาธารณะในทุกระดับ


ขั้นตอนการเข้าร่วมดำเนินงานโครงการ LA 21

          1. สมัครเข้าร่วมโครงการ
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ประเมินตนเองว่ามีความพร้อม มีเจ้าหน้าที่ประสานงานและดำเนินโครงการ มีผู้นำ และชุมชนที่มีจิตอาสาและมีส่วนร่วมดำเนินกิจกรรมกับท้องถิ่น และส่งใบสมัครเข้าร่วมกิจกรรม ( LA 21 & GC ) ภายในเดือนกันยายน ของปีงบประมาณ ที่สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด ทุกแห่งทั่วประเทศ และลงทะเบียนผ่านช่องทางเว็บไซต์ของกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม  https://www.deqp.go.th หรือ Application  Green4Thai
          2. ดำเนินงานตามกรอบแนวคิดโครงการ
โดยยึดหลักความต่อเนื่อง ต่อยอด และขยายผล ดังนี้
              2.1 ก้าวย่างอย่างมั่นคง ตามเส้นทางบันไดสู่ความสำเร็จ 4 ขั้น คือ
                     ขั้นที่ 1 เสริมสร้างการมีส่วนร่วมของประชาชน โดยใช้แผนปฏิบัติการท้องถิ่น (LA 21 & GC) เป็นเครื่องมือ
                     ขั้นที่ 2 ขับเคลื่อนกิจกรรมตามแผนปฏิบัติการท้องถิ่น
                     ขั้นที่ 3 ทบทวนบทเรียน ถอดบทเรียนเพื่อพัฒนา ปรับปรุงการดำเนินกิจกรรม
                     ขั้นที่ 4 ยกระดับเป็นแหล่งเรียนรู้/ต้นแบบ และขยายผลสู่พื้นที่อื่นๆ
              2.2 เส้นทาง Fast Track

**สำหรับ อปท. ที่มีศักยภาพสูง และมีต้นทุนเดิมในพื้นที่ เดินตามเส้นทางลัดแบบก้าวกระโดด คือ
         1. เสริมสร้างการมีส่วนร่วม และถอดบทเรียน
         2. พัฒนาต้นแบบ
         3. ขยายผล

 

 

 > > > > > > > > > > > > < < < < < < < < < < < <